Gayrimenkul Hukuku

Tapu İptali ve Tescil Davası: Ne Zaman Açılır, Nasıl Sonuçlanır?

Av. Furkan Arıkan15 Haziran 20268 dk okuma
Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Kendi durumunuza özgü hukuki destek için lütfen bir avukata başvurun.
TMK 1026
Tapu sicilindeki yanlışlıkları düzenleyen temel madde
TMK 1023
İyiniyetli üçüncü kişi korumasını düzenleyen madde
Süresiz
Muris muvazaası davalarında zamanaşımı süresi

Tapu İptali ve Tescil Davası Nedir?

Tapu iptali ve tescil davası, hukuka aykırı biçimde oluşturulan tapu kaydının mahkeme kararıyla silinmesi ve taşınmazın gerçek hak sahibi adına tescil edilmesini sağlayan bir dava türüdür. Bu dava, taşınmaz mülkiyetinin korunması amacıyla TMK m.1026 çerçevesinde düzenlenmiştir.

Hangi Nedenlerle Tapu İptali Davası Açılır?

Dava Nedeni Açıklama Zamanaşımı
Muris Muvazaası Miras bırakanın mal kaçırma amacıyla yaptığı muvazaalı işlemler Yok (süresiz)
Sahte Senet / İmza Sahte belgeyle gerçekleştirilen tapu devri 10 yıl (zamanaşımı)
Ehliyetsizlik Hukuki ehliyeti olmayan kişinin yaptığı devir işlemi 1 yıl (hak düşürücü)
Hata, Hile, İkrah Yanıltma veya baskı altında yapılan işlemler 1 yıl (hak düşürücü)
Kadastro Hatası Taşınmazın yanlış kişi adına tescil edilmesi 10 yıl

Muris Muvazaası Nedir?

Muris muvazaası, miras bırakanın mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla gerçekte bağış olan bir işlemi satış veya başka bir sözleşme görünümünde gerçekleştirmesidir. Yargıtay içtihatlarıyla şekillenen bu alanda, işlemin gerçek niteliğinin bağış olduğunun kanıtlanması halinde mirasçılar tapu iptalini talep edebilir.

Mahkemeler muris muvazaasının varlığını araştırırken satış bedelinin piyasa değeriyle uyumu, taraflar arasındaki ilişki, taşınmazın devir sonrası fiilen kimin kullandığı ve tanık beyanları gibi unsurları değerlendirir.

İyiniyetli Üçüncü Kişi Koruması TMK m.1023 uyarınca tapuya güvenerek iyiniyetle taşınmaz satın alan kişinin hakkı korunur. Muvazaalı bir devir zincirinde taşınmazı iyiniyetle satın alan üçüncü kişiye karşı doğrudan tapu iptali talep edilemez; bu durumda gerçek hak sahibi yalnızca tazminat yoluna başvurabilir.

Dava Süreci Nasıl İşler?

1
Tapu Kayıtlarının İncelenmesi Tapu sicil müdürlüğünden taşınmazın tapu kütüğü, geçmiş devirler ve bağlı belgeler temin edilir.
2
Dava Dilekçesi ve Tedbir Talebi Asliye hukuk mahkemesinde dava açılır. Taşınmazın başkasına devredilmemesi için ihtiyati tedbir kararı talep edilebilir.
3
Bilirkişi İncelemesi Mahkeme, taşınmazın rayiç değerini ve işlemin niteliğini tespit etmek üzere bilirkişi görevlendirebilir.
4
Karar ve Tescil Mahkeme tapu iptaline hükmederse bu karar tapu sicil müdürlüğüne bildirilir ve taşınmaz gerçek hak sahibi adına tescil edilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Tapu iptali davasını kimler açabilir?

Tapu kaydından etkilenen kişiler, mirasçılar ve ilgili diğer üçüncü şahıslar tapu iptali davası açabilir. Muris muvazaasında ise mirastan pay alması gereken mirasçılar dava hakkına sahiptir.

Muris muvazaası nedir?

Miras bırakanın mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla gerçekte bağış olan bir işlemi satış veya başka bir sözleşme biçiminde göstermesidir. Bu durumda mirasçılar tapu iptali ve tescil davası açabilir.

Tapu iptali davasında zamanaşımı var mı?

Muris muvazaasına dayanan davalarda zamanaşımı uygulanmaz; hak düşürücü süre de öngörülmemiştir. Ancak iyiniyetli üçüncü kişilere devir söz konusuysa durum farklılaşabilir.

İyiniyetli alıcıdan tapu geri alınabilir mi?

Türk Medeni Kanunu madde 1023 uyarınca tapuya güvenerek iyiniyetle taşınmaz satın alan kişinin hakkı korunur. Bu durumda tapu iptali değil, ancak tazminat yoluna gidilebilir.

Tapu iptali davası ne kadar sürer?

Dava süresi, delil durumuna, bilirkişi incelemelerine ve mahkeme yoğunluğuna göre değişir. Ortalama 1-3 yıl sürmektedir; istinaf ve temyiz aşamaları bu süreyi uzatabilir.

FA

Av. Furkan Arıkan

İstanbul Barosu - Sicil No: 72621 | MEF Üniversitesi Hukuk Fakültesi (2019)

Bu makale Av. Furkan Arıkan tarafından hazırlanmıştır. Hukuki danışmanlık için iletişim sayfasını ziyaret edebilirsiniz.